nov 112015
 

Trendrapport_2015Gisteren is de vierde editie van het trendrapport open en online onderwijs aangeboden. Je kunt de digitale versie hier downloaden.

In het vierde jaar weer een iets gewijzigde naam, waar het in 2012 en 2013 ging om een trendrapport open educational resources, in 2014 om open education (met een sterke nadruk op MOOCs) is er dit jaar voor gekozen om aan te sluiten bij de (ietwat verwarrende) naamgeving van o.a. de stimuleringsregeling van OCW.

Alweer een trendrapport? Zijn er dan zo veel nieuwe trends te signaleren sinds vorig jaar? Dat valt eigenlijk wel mee, of tegen. Natuurlijk, er staan onderwerpen in die er voorgaande jaren niet in stonden zoals proctoring. Learning analytics krijgt een duidelijke plek.

Geoffrey Moore - chasm

Geoffrey Moore – kloof tussen innovators, early adopters en de rest

En, zo leest ook het nieuwsbericht van SURF, we zijn de pioniersfase voorbij. Dat was een uitspraak waarvan ik niet wist of ik me er zorgen om moest maken of hard om moest lachen. Want dat zijn uitspraken die ik vaker gehoord heb voor andere onderwerp rond ict en onderwijs. En eigenlijk betekende het vooral dat de groep pioniers een ontwikkeling had doorlopen waardoor ze het gevoel hadden dat “het” nu onderdeel van de staande organisatie/activiteiten was. Voor de anderen voelt dat dan nog lang niet zo. Sterker nog, er is dan een kritiek punt bereikt. Zie ook de afbeelding van Geoffrey Moore hiernaast op basis van de bekende technology adoption curve. Ik denk dat het correct is dat je de innovatoren aan boord hebt, een groep early adopters eveneens. En dan kun je dat zowel op het niveau van individuen als van complete onderwijsinstellingen zien. Maar ik denk dat we pas van het voorbij zijn van de pioniersfase kunnen spreken als we die (moeilijke) sprong naar de (vroege) massa hebben weten te zetten. En anders dan de auteurs zie ik die kloof nog niet overbrugd op dit moment.

Dat is op zich helemaal niet erg. En het ook niet zo dat de auteurs geen aandacht hebben voor de stappen die de onderwijsinstellingen nog moeten zetten. Maar het stellen dat onderwijsinstellingen een open policy op instellingsniveau moeten formuleren of het realiseren van duurzame ondersteuning van docenten en samenwerking tussen docenten onderling, is nog wat anders dan het daadwerkelijk laten gebeuren ervan.

En dus?
Ik hoop dat in de editie 2016 meer en bredere voorbeelden te vinden zijn van hoe die kloof overbrugd wordt. Nou kan ik me voorstellen dat een trendrapport niet in detail kan gaan, dat kan/mag natuurlijk ook gewoon in losse deelrapporten.
Los daarvan is dat op zichzelf ook wel al weer een mooie ontwikkeling wat mij betreft dat we rond dit onderwerp (open onderwijs) nu al een paar jaar (in toenemende mate) de ontwikkelingen en ervaringen documenteren en verspreiden via SURF. Doen “we” toch wel goed.

 

Deel dit bericht:
sep 292015
 

behoeftenonderzoek_instellingsoverstijgende_dienstverlening_SURFGisteren is het eindrapport verschenen van het onderzoek naar de behoefte aan instellingsoverstijgende dienstverlening die mbo, hbo en wo instellingen hebben als het gaat om  open en online onderwijs.

Het rapport is het resultaat van een aantal sessies die SURF/SURFnet heeft laten uitvoeren. Uit de eerste ronde sessies zijn drie onderwerpen gedestilleerd die daarna in een tweede ronde verder uitgediept zijn. De drie onderwerpen zijn:

  1. Learning communities
    Hierbij gaat het om uitbreidingen op de bestaande communities, om algemene communities, niet alleen met ICT-ers, maar ook docenten en andere onderwijsvernieuwers. Maar er is ook aangegeven dat er behoefte is aan vakgebied specifieke communities. Op zich niet verrassend, SURF is altijd al de partij geweest die dit goed kan organiseren. De levensvatbaarheid van zulke communities is altijd weer een uitdaging, instellingen moeten ook mensen afvaardigen die willen trekken en duwen.
  2. Beschikbaar maken en vinden van online leermateriaal
    Ik huiverde al toen ik het bij de sessie hoorde, maar ook in het rapport staat: “Vanuit instellingen en docenten is behoefte aan één portal met beoordeelde content door andere docenten, verschillende relevante filter-mogelijkheden (zoals domein-/vakgerichte filters) en slimme (intuïtieve) zoekmogelijkheden”. Het werd inderdaad zo aangegeven. En toegegeven, er staat ook: De hartenkreet die hierbij werd geuit was: “Zorg er telkens voor dat het perspectief van docent en student centraal blijft staan, zodat we met elkaar niet verzanden in technische discussies en onmogelijkheden.” (die zou van mij kunnen komen).
    Ik ben sceptisch over de haalbaarheid van zo’n portaal.
  3. Studentendossier en het EDU-account
    Deze derde vond ik een beetje verrassend. Een instellingsonafhankelijk EDU-account past vlekkeloos bij de dienstverlening van SURFnet op dit gebied. En ook voor een erkend digitaal studentendossier zijn er al bouwstenen. Maar dat instellingen dat uit handen zouden willen geven wist ik niet. Natuurlijk, SURFconext is prima, wordt veel gebruik van gemaakt, maar een account, losgekoppeld van de instelling gaat een stap verder. Ik ben dus benieuwd hoe hier op bestuurlijk niveau op gereageerd wordt.

Dus al met al een mix van zaken die heel logisch klinken en zaken die hier en daar nog wel wat discussie zullen gaan opleveren. Als inventarisatie van wensen, behoeften en vragen, was het zeker niet verkeerd om te doen. Beter dan zelf intern dit allemaal te gaan proberen te voorspellen.

Je kunt het rapport hier downloaden.

Deel dit bericht:
jul 242015
 

projecten_ronde_1

Projecten uit eerste tranche (klik voor overzicht)


Afgelopen mei gingen de projecten uit de eerste tranche van start, het flankerend onderzoek wordt ingericht en nu is het daarom al weer tijd om te praten over de tweede tranche. Was het vorig jaar nog zo dat er tamelijk weinig tijd zat tussen het bekend worden van de voorwaarden en de voorlichtingsbijeenkomst in december (waardoor je effectief een paar weken had om een voorstel te formuleren), nu is het meeste gelijk gebleven aan vorige keer en kan de info ook eerder verspreid worden.

In september 2015 komt de call for proposal beschikbaar en op 16 oktober 2015 is er weer een voorlichtingsbijeenkomst. Dit keer zal de bijeenkomst ook via livestream te volgen zijn.

Is het de moeite waard om er aan mee te doen? Dat hangt er natuurlijk vanaf. De maximale subsidie is 100k€, daar moet je dan wel zelf ook een gelijk bedrag tegenover zetten. Betekent dus hoe dan ook dat je als instelling bereid moet zijn hier in te investeren.
Vorig jaar was het aantal aanvragen hoog (uit mijn hoofd: 45) waarbij er 8 toegekend konden worden (op basis van totale beschikbare subsidie). De kans dat je voorstel er niet doorheen komt is dus best groot. Maar zoals bij alle subsidietrajecten geldt ook hier dat het eigenlijk een voorstel moet zijn dat je hoe dan ook zou willen uitvoeren. Dan is de investering in tijd om het vooraf uit te werken dus niet iets wat je alleen voor de mogelijke subsidie doet.

Deel dit bericht:
feb 202015
 

Van 9-13 maart 2015 vindt de 4e editie van de Open Education Week plaats. Tijdens deze internationale thema-week organiseert SURFnet samen met partnerinstellingen een reeks lunchlezingen over open onderwijs. Je kunt de lunchlezingen via een live videostream volgen en tegelijkertijd meepraten bij de Tweet Up!
Je kunt via Twitter hashtag #SURFoeweek vragen stellen aan de sprekers en mee discussiëren over open onderwijs.

De lunchlezingen zijn gericht op medewerkers van hogeronderwijsinstellingen die geïnteresseerd zijn in open en online onderwijs.  Het volledige programma staat hier online.

Op woensdag 11 maart verzorg ik samen met Rober Schuwer van 12:00 -13:00 uur de sessie “Open en Online Onderwijs bij Fontys: Twee initiatieven”.
Die sessie kun je ook live mee volgen. We zitten dan in Eindhoven in gebouw TF. Wil je weten waar precies, stuur me dan even een mail. Die mail zorgt er ook voor dat we een beetje een idee hebben of we offline publiek kunnen verwachten, dan zorgen wij voor lunch! 🙂

Deel dit bericht:
mei 082014
 

RECall_16052014 Op 16 mei a.s. organiseert REC:all weer een gratis online webinar. Dit keer over “Open licensing of content in Higher Education”.

Het is geen eenvoudig onderwerp om in internationaal verband te bespreken. Want de wetgeving en uitzonderingen per land verschillen soms net een beetje, dus het zal niet eenvoudig worden om generieke uitspraken te doen. Maar zover ik begrijp uit de beschrijving zullen ook de verschillen aan bod komen.

Het webinar zal plaats vinden van 15.00 – 16:00 uur en deelname is helemaal gratis.

Sprekers dit keer zijn:

  • Carole Schorlé-Stefan, Université Ouverte des Humanités, Frankrijk
  • Dr. Robert Schuwer, Open Universiteit Nederland
  • Deborah Ferns, Jisc Legal, Verenigd Koninkrijk

Meer informatie is te vinden op deze pagina.

Deel dit bericht:
mrt 192014
 

Symposium_Open_en_Online_Education SURF heeft een uitgebreide terugblik online gezet naar aanleiding van het Symposium Open en Online Education van vorige week, 11 maart 2014.

Naast een algemeen verslag en verschillende opnames zijn er ook good practices gemaakt naar aanleiding van een aantal sessies. Zo ook van de sessie die ik verzorgd heb. Dit zijn de onderdelen die voor die sessie beschikbaar zijn:

Zie voor alle andere beschrijvingen en presentaties deze pagina.

Deel dit bericht:
mrt 122014
 


Gisteren heb ik tijdens het Symposium Open en Online Education een sessie verzorgd “Stappen op weg naar open inline onderwijs, eerste ervaringen met het integreren van online en offline onderwijs”. Er is een opname gemaakt van de sessie en er komt een uitgewerkte good practice beschrijving van (zodra ik die links heb, plaats ik ze uiteraard ook), maar hierboven kun je alvast de presentatie vinden die ik gebruikt heb.

p.s. op het einde staat een link naar een Padlet. Die hebben we uiteindelijk niet gebruikt omdat zowel qua tijd als qua opstelling van de zaal het in groepen laten werken van de deelnemers niet praktisch was.

Deel dit bericht:
jan 302014
 


Vandaag hadden we bij Fontys een interne bijeenkomst over Open Onderwijs. Gastspreker daarbij was Willem van Valkenburg. Gelukkig heeft Willem er nog steeds geen genoeg van om uit te leggen waarom de TU Delft met MOOC’s en Open Online Onderwijs aan de slag is gegaan. En wij hadden een mooie groep mensen vanuit Fontys bij elkaar die dat verhaal nog helemaal niet kenden, laat staan dat ze het al een keer van Willem zelf gehoord hadden. Dat was dus heel waardevol. Want het verhaal zoals Willem dat verteld laat zien dat het niet iets is wat je zomaar even doet of van vandaag op morgen op de rails zet.

Ik wil één dia uit het verhaal van Willem nog even apart nemen:
Ontwikkeling van het onderwijs
Deze vergelijkt de ontwikkeling van de auto met de ontwikkeling van het onderwijs. En nou zal ik de eerste zijn die van mening is dat dit soort modellen en vergelijkingen ook tot verhitte discussies kunnen leiden omdat ze te letterlijk genomen worden. Maar het punt is wel dat we ons enerzijds moeten realiseren dat (bv) een MOOC niet een eindpunt is, maar een tussenfase. Een tussenfase die we niet zomaar kunnen overslaan, ook niet eentje waarvan je zomaar kunt denken “dat doen anderen wel” en al helemaal niet “het gaat wel voorbij en dan is alles weer zoals het was”.

Deel dit bericht:
 Reacties uitgeschakeld voor Open en Online Onderwijs bij de TU Delft en Fontys  Tags: ,

Verslag SURF Edublogger Meetup 2014

 Gepubliceerd door om 19:16  Onderwijs, SURF
jan 172014
 

TwitterNee, het miljoen van Bussemaker zaten ze niet te verdelen vorige week vrijdag bij SURF in Utrecht. De bijeenkomst was dan ook al ruim voordat de brief naar de Tweede Kamer gestuurd werd gepland. Maar het onderwerp was daardoor wel extra actueel. Marjolein van Trigt maakte een uitgebreid verslag dat je kunt vinden op SURFspace.

De belangrijkste punten samengevat:

  • Open onderwijs is meer dan alleen MOOC, maar MOOC is een mooi beginpunt voor de interne discussie;
  • Er zitten grote verschillen tussen de motieven binnen instellingen om te investeren in open en online onderwijs; op een moment zul je echter de pilotfase moeten ontstijgen en dan moet je voor jezelf een mix vinden;
  • Er ontbreekt bij veel docenten nog aan een gevoelde noodzaak om iets met Open onderwijs te doen, uitgevers staan al helemaal niet te springen;
  • Desondanks is er wel bereidheid om te experimenteren en om risico’s te nemen;
  • De kwaliteit van sommige MOOC’s is te laag, er is meer nodig dan talking heads;
  • Leiderschap vanuit het bestuur is van belang om op gang te komen;
  • Er is weinig enthousiasme voor een nationale database met onderwijsmateriaal en MOOC’s;
  • Een gezamenlijke infrastructuur zou wel een mogelijkheid zijn, omdat de lokale infrastructuur vaak niet berekend is op grote aantallen studenten;
  • Hoewel Bussemaker stelt dat er geen aanpassingen in de wet nodig zijn, liggen er nog voldoende ‘oude’ struikelblokken, zoals de BTW-regeling of de auteurswet en de bijbehorende uitzonderingen voor het onderwijs;

SURF organiseert met de VSNU, de Vereniging Hogescholen en het Ministerie van OCW op 11 maart een conferentie voor bestuurders over de impact van open en online onderwijs op de kwaliteit en verscheidenheid van het onderwijs.  Wordt dus vervolgd.

Deel dit bericht:
jan 082014
 

DWDD_8-1-2014 Het was dé aankondiging op Twitter vandaag: Vanavond zouden minister Jet Bussemaker en Alexander Klöpping het in De Wereld Draait Door hebben over MOOC’s en open en online onderwijs.

Helaas, om 19:00 uur was ik met andere dingen bezig, maar gelukkig zijn we in Nederland al lang zover dat (juist) ook uitzendingen van de publieke omroepen niet alleen live gestreamed worden (via de TV) maar ook redelijk snel na afloop online te bekijken zijn. Dus kon ik het item vandaag al terug kijken (en drukte ik voor Nick en Simon op de pauzeknop omdat ik alleen interesse had voor dat eerste stuk). Nee, ik zat niet in mijn bed te kijken, maar als dat geen issue is in dit geval, dan kun je je ook afvragen of die vraag zo relevant is als het gaat om studenten die een (deel van) een college terug kijken online. Want voor hen geldt hetzelfde.
Waarom ik vanavond om half 11 nog naar de opname keek? Nou, omdat ik interesse heb in het onderwerp én omdat ik morgenvroeg een overleg in mijn agenda heb staan waarbij online onderwijs ook een van de onderwerpen is. Intrinsieke én extrinsieke motivatie dus. En ook dat blijkt voor onze studenten vaak net zo te gelden (het zijn net gewone mensen!).

Goed, het item dan. Ik vond het zeker niet slecht. Programma’s als DWDD hebben maar heel kort tijd per onderwerp, en moeten zo’n item brengen op een manier dat ook mensen die helemaal niets met onderwijs hebben of nog nooit van een MOOC gehoord hebben er iets mee kunnen (anders zappen ze weg). En natuurlijk, voor Matthijs van Nieuwkerk is het onderwerp zeker niet nieuw, hij zal er dus niet veel moeite mee hebben om er verstandige dingen over te vragen.
Lees verder….

Deel dit bericht: