nov 072018
 

Vandaag verzorgde ik samen met Frank Rem van het Graafschapcollege een sessie over de ict-geletterdheid van studenten (in het mbo) tijdens de Onderwijsdagen 2018.

In het eerste deel van de sessie hebben we toelichting gegeven bij de werkzaamheden van de werkgroep ict-geletterdheid binnen de samenwerking Gelderse professionaliseringsagenda en de resultaten van de monitor afgenomen onder docenten.

Daarna gingen we met de ruim 30 deelnemers aan de slag met de vraag “welke competenties op het gebied van ict-geletterdheid vind je belangrijk voor jullie studenten?”.  Daarvoor hadden we kaartjes gemaakt met daarop de gedragsindicatoren afgeleidt van die voor docenten in het mbo (pdf).
We hadden met opzet gekozen voor een beperkte set competenties zodat de deelnemers met elkaar in gesprek/discussie moesten over de vraag welke competenties zij het belangrijkste vinden. Ook vanuit het idee dat je mogelijk niet altijd alles in dezelfde mate aandacht kunt geven.

In de tweede ronde hebben ze daarna de gekozen competenties op het spelbord gelegd op de driehoek “leven en burgerschap”, “leren en ontwikkelen”, “werken en beroep”.

De laatste ronde stelde de vraag: “als je nu naar deze competenties kijkt, van welke schat je in dat jullie docenten die kunnen bijbrengen en welke niet?”

De sessie leverde veel gesprek op tussen de deelnemers. Over de competenties, hun belang, maar gelukkig ook hier en daar al over de vraag hoe je hier zelf het gesprek mee aan zou kunnen gaan binnen de eigen instelling. En met wie. Of wat de gevolgen van keuzes zijn. Waarbij de competenties/gedragsindicatoren met opzet op een niveau beschreven zijn die ook een gezamenlijk gesprek mogelijk maken. Waarbij natuurlijk ruimte is voor lokale verschillen, waar het niet gaat over eindeloze vinklijstjes.

Wil je zelf met de werkvorm aan de slag, laat het me dan even weten, dan sturen we je de digitale versie toe!
De presentatie kun je hier downloaden (PDF)

Deel dit bericht:
okt 312018
 

Wil jij weten hoe je laptops, Chromebooks of iPads kunt inzetten in je onderwijs?
Doe dan mee met de gratis Tablio workshop bij het iXperium!

Tablio is een Europees project waarin onderzocht wordt hoe mobiele apparaten in het onderwijs
(PO, VO, MBO) ingezet kunnen worden om recht te doen aan verschillen (inclusie en differentiatie).
Jij kunt gebruik maken van de opbrengsten van dit project door deel te nemen aan een training waarbij je zelf aan de slag gaat met mobiele apparaten in je onderwijs.
Let op: de training is gratis, maar het kost wel wat, er wordt namelijk wel tijd en inzet van je verwacht!

Wat gaan we doen?
De workshop bestaat uit 3 bijeenkomsten in Nijmegen met steeds ongeveer 3 weken ertussen.

Bijeenkomst 1: inspiratiebijeenkomst
Laat je in de eerste bijeenkomst inspireren door de uitkomsten van het Tablio project. We delen goede voorbeelden uit Italië, Nederland, België, Turkije, Slovenië en Noord-Ierland met je. We laten je kennismaken met tools en toepassingen waarmee je recht kunt doen aan verschillen tussen leerlingen en studenten. En we kijken naar de opdracht. Na deze bijeenkomst ga je namelijk aan de slag met het ontwerpen en uitproberen van een (kleine!) lesactiviteit waarbij je mobiele apparaten en toepassingen gebruikt om recht te doen aan verschillen.

Bijeenkomst 2: werkbijeenkomst
Tijdens de tweede bijeenkomst gaan we het idee dat je geformuleerd hebt verder uitdiepen en verhelderen. We kijken samen naar manieren om het idee in jouw school/lessituatie te realiseren. Tussen de tweede en de derde bijeenkomst ga je de lesactiviteit uitproberen in jouw school.

Bijeenkomst 3: evaluatiebijeenkomst
Tijdens de derde en laatste bijeenkomst evalueren we de uitgevoerde lesactiviteiten met elkaar en krijg je feedback van je collega’s.
En natuurlijk is het dan ook tijd voor het uitreiken van de certificaten aan de docenten die het traject succesvol afgerond hebben.

Wie zoeken we?
Docenten / leraren uit het primair onderwijs, voortgezet onderwijs of het mbo.
Je hoeft geen ict expert te zijn om deel te nemen, je moet bereid zijn de benodigde tijd te investeren om aanwezig te zijn en om de lesactiviteit uit te testen in je klas.
Het is wel nodig dat je binnen de school faciliteiten hebt om ook echt met mobiele apparaten in de klas aan de slag te gaan (al is het maar voor een of enkele lesactiviteiten).
En natuurlijk helpt het als je het leuk vindt dat we de resultaten (groot of klein) daarna delen met de andere docenten die net als jou in de andere landen hiermee aan de slag zijn gegaan.

Waar is het?
De bijeenkomsten vinden plaats in het iXperium, Kapittelweg 35, Nijmegen.

Wanneer is het?
De bijeenkomsten vinden plaats op:

  • Woensdag 16 januari 2019 van 15:00 – 19:00 uur
  • Woensdag 6 februari 2019 van 15:00 – 19:00 uur
  • Woensdag 27 februari 2019 van 15:00 – 19:00 uur

Praktische informatie

  • Je school hoeft niet bij het iXperium aangesloten te zijn om deel te nemen.
  • Deelname is gratis maar niet vrijblijvend. Gratis deelname is alleen mogelijk als je bij alle drie de bijeenkomsten kunt zijn. Kun je niet bij alle drie de bijeenkomsten zijn, dan kost deelname aan de training €150,-
  • Er is plek voor maximaal 20 deelnemers. We streven ernaar om de deelnemers zo gelijk mogelijk over het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en het mbo te verdelen. Het kan dus zijn dat de training vol zit, dus wacht niet te lang met aanmelden!

Meld je nu snel aan!

Deel dit bericht:

Geheimen delen met een robot

 Gepubliceerd door om 09:20  iXperium, Media, robots
okt 242018
 

Gisterenavond werd bij Brandpunt+ aandacht besteed aan sociale robots in de zorg.
Dit gebeurde aan de hand van een project bij zorginstelling Philadelphia. Ze testen daar nu het gebruik van een Pepper robot (Phi), er komt een Sanbot voorbij in de reportage en heel even de iPalrobot die ook in het iXperium op bezoek komen. De aflevering is online terug te kijken:

Centrale vraag in de uitzending is of we wel willen dat met name kwetsbare mensen alles delen met robots. De makers van de reportage gaan langs in Roermond bij het bedrijf Robot Ctrl waar ze o.a. werken aan het platform dat er voor moet zorgen dat de robots niet eenvoudig te hacken zijn en maken daarbij keuzes over wat wel en niet geregistreerd wordt, welke informatie met de begeleiders gedeeld wordt etc.
Naast Lydia, bewoonster van zorginstelling Philadelphia komen ook haar ouders en de inspectie voor de Gezondheidszorg aan het woord.

De reportage komt hier en daar wat geforceerd over. Het gesprek tussen de inspectie en de raad van bestuur van Philadelphia bijvoorbeeld en zeker als die met Phi in gesprek gaat zijn alleen voor de reportage. Op de andere momenten lijkt Phi al een volledig autonome robot, een indruk die vaak ten onrechte gewekt wordt in zulke reportages. Als Phi op het einde Lydia bedankt voor de gastvrijheid dan is dat een script dat draait met tekst die al zo ingevoerd is en afgespeeld wordt op basis van vaak nog tamelijk simpele selectiebomen in de software. Daar zit nog niets autonooms aan.

Los daarvan laat ook deze reportage zien dat sociale robots zelfs in hun huidige beperkte staat al veel kunnen betekenen voor mensen. De enige manier waarop we daadwerkelijk een situatie zullen kunnen bereiken waarbij robots ook daadwerkelijk zover ontwikkeld zijn dat ze autonoom ingezet kunnen worden is door projecten uit te voeren waarbij bedrijven en betrokkenen met elkaar samenwerken aan die ontwikkeling. Het inrichten van zo’n ethische commissie zoals Philadelphia wil gaan doen is dan zeker niet overbodig.

De projectleidster Xenia Kuiper is ook op Twitter te vinden.

Deel dit bericht:

Fablearn Nederland 2018

 Gepubliceerd door om 23:00  iXperium, maker education
sep 282018
 

Vandaag was de eerste Fablearn conferentie in Nederland. Het was het resultaat van een samenwerking tussen heel veel partijen, waaronder de HAN en het iXperium/Centre of Expertise leren met ict, onder aanvoering van De Waag. De conferentie vond plaats de dag voor de tweedaagse Maker Faire in Eindhoven en maakte gebruik van dezelfde locatie en faciliteiten.

Ik was vandaag bij drie programmaonderdelen actief. De eerste was een rondetafelgesprek over het implementeren van maakonderwijs binnen W&T in het primair onderwijs. We hadden de tafel vol zitten met een heel mooie diverse groep geïnteresseerden: een lerarenopleider, en vertegenwoordigster van techniektalent, medewerkers van de bibliotheek (2x), een directeur, een PABO student, een betrokken ouder, een leraar, een specialist leren met ict en ik tenslotte als onderzoeker. Het was een mooi gesprek met vragen en antwoorden over en weer.

Daarna kon ik direct door naar de papersessie. We hadden 7 minuten per persoon om onze papers te presenteren. Je kunt de hele set papers hier downloaden (PDF). De foto hierboven is door Paulo Blikstein gemaakt tijdens mijn presentatie.
Na de papersessie gingen we met een kleinere groep verder met het inventariseren van reeds bekend onderzoek rond maakonderwijs en witte vlekken, plekken waar we vinden dat (meer) onderzoek gedaan moet worden. Er komt nog een uitgebreider verslag van deze sessie.

Al met al was het een dag die omgevlogen is. Van de markt en de andere sessies heb ik niet veel meegekregen, maar het was mooi om te zien dat de zaal bij de opening helemaal vol zat. Met 600 deelnemers was het een mooie eerste editie.

Deel dit bericht:

Tablio projectmeetings

 Gepubliceerd door om 23:00  iXperium
sep 262018
 

Afgelopen dagen was ik in Derry (Noord-Ierland) voor overleg in het kader van het Tablio project. Tijdens deze dagen hebben we aan elkaar de voortgang gepresenteerd van de designteams zoals die in België, Italië, Slovenië, Turkije, Noord-Ierland en Nederland bezig zijn met het herontwerp van stukjes onderwijs waarbij gebruik gemaakt wordt van mobiele devices en waarbij recht doen aan verschillen tussen leerlingen centraal staat.

Ook hebben we gewerkt aan de “bootcamp” zoals die volgend jaar ook in Nederland aangeboden zal worden. Ik zet bootcamp even tussen haakjes omdat het eigenlijk een beetje verwarrende term is. Het gaat om een training voor leraren in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs of mbo waarbij ze uitgedaagd en begeleidt worden bij het herontwerp van een stukje onderwijs. Er zijn 3 contactmomenten met steeds een aantal weken tijd ertussen voor het verder uitwerken ervan. Als je het vergelijkt met onze designteams is de looptijd dus een stuk korter, de omvang van het herontwerp dus ook kleiner in omvang. Binnenkort meer hierover.

Naast het werk, ook voldoende tijd om de stad Derry te bekijken. Ook dat was indrukwekkend. Het is een stad die in de afgelopen vijftig jaar meer dan haar deel aan geweld gezien heeft. En ook een stad waar je je realiseert waarom de grens in Noord-Ierland zo’n moeizaam dossier is bij de Brexit onderhandelingen.

Deel dit bericht:
sep 232018
 

Zoals ik afgelopen week al schreef hebben we met het Kenniscentrum Kwaliteit van Leren voor onze jaarlijkse afdelingsdag modelraketten gebouwd en gelanceerd.  Dat gebeurde in groepjes van 3. Vooraf hadden we een creatieve opdracht ter voorbereiding (de resultaten daarvan kan ik niet zomaar hier delen) en de raketten zelf werden door de experts beoordeeld op basis van bouwkwaliteit. De hoogte die ze bereikten telde niet mee, want dat was afhankelijk van de motor. Alle acht de raketten werden succesvol gelanceerd (en terug gevonden).

Voor het winnend team was er een trofee in de vorm van (hoe kan het ook anders) een raket. Die had ik niet zelf ontworpen, maar op deze site gevonden. De ontwerper, Juarez, een voormalig docent heeft daar een echt ongelofelijke hoeveelheid van bijna 1.000 ontwerpen staan. Ze hebben allemaal 3D animaties en zelfs als je niet van plan bent ze te gaan produceren is een bezoek aan de site meer dan de moeite waard.

Juarez stelt van zijn ontwerpen een veelvoud van bestandsformaten beschikbaar. Dit ontwerp had gelukkig ook een .dxf bestand beschikbaar want ik moet bekennen dat ik met de andere formaten (voor andere ontwerpen) tot nu toe urenlange gevechten gehad heb (in o.a. Fusion 360 en Sketchup) maar die krijg ik niet geconverteerd naar een 2D dxf bestand.

En dat heb ik nodig om in het programma te laden dat onze lasersnijder in de iXspace in Nijmegen aanstuurt. Dat programma (RDWorksV8) is echt super onhandig om mee te werken (de rechtermuisknop doet bijvoorbeeld niets, je krijgt dan geen contextafhankelijk popup-menu zoals bij andere programma’s) maar ja, het is waar ik mee moest werken. De DXF van Juarez bevat weliswaar alle onderdelen maar nog niet in de juiste aantallen. Dus die moest ik nog even dupliceren waar nodig. Ook kwamen er een aantal lijnen in voor die niet gesneden moesten worden naar alleen getekend (gescand). Tot slot heb ik het programma gebruikt om wat extra teksten op de raket te plaatsen. Niet alleen in de vorm van het plaatje dat je op de foto ziet, maar ook op de poten en de onderkant:

Nadat de stukken op twee stukken 3 mm hout gesneden waren (met dank aan Ralph!) was het een kwestie van in elkaar zetten en verlijmen:

De stukken pasten heel gemakkelijk in elkaar. Na een nacht drogen heb ik er een laag blanke lak overheen gespoten en klaar was de trofee.

Zoals gezegd, Juarez heeft veel meer modellen die mooie 3D constructies opleveren, zoals deze helikopter, raceauto, motor met zijspan, tripledekker. Maar daar zitten geen DXF bestanden bij. Dus als iemand een snelle manier weet om van de 3D modellen zo’n 2D bestanden te maken, dan hou ik me heel erg aanbevolen!

Deel dit bericht:
apr 042018
 

Deel dit bericht:

Have you got what it takes?

 Gepubliceerd door om 11:42  iXperium
mrt 102018
 

Iets meer dan 2,5 jaar geleden begon ik aan een nieuw avontuur in Nijmegen. En voor wie nou heel hard schrikt: nee, ik ga geen blogpost schrijven over dat ik er alweer weg ga. In tegendeel, dit is een blog voor de mensen die sindsdien gedacht hebben “oh, dat zou ik nou ook graag doen!”

Want we zijn heel hard op zoek naar nog een senior onderzoeker. De officiële vacature staat hier online.

Waarom de titel “have you got what it takes?”. Nou, omdat het moeilijk blijkt te zijn om mensen te vinden die het werken bij ons aandurven en aankunnen. Ter toelichting: we werken bij het kenniscentrum (waar het iXperium/Centre of Expertise Leren met ict onderdeel van uitmaakt) met volwaardige onderzoekers. Dus geen docent-onderzoekers zoals je vaak bij lectoraten hebt. Sommige onderzoekers hebben ook taken in het onderwijs van de Faculteit Educatie, bijvoorbeeld bij vakken rond onderzoeksvaardigheden, bij het begeleiden van studenten in de master, dat kan. Ik sta niet voor de klas, komt toevallig zo uit qua takenpakket.

Senior onderzoeker zijn bij het iXperium/CoE betekent niet hele dagen in een kamertje onderzoek doen. Soms moet en kan dat, maar ik ben ook vaak op pad. Bijvoorbeeld om met designteams in het mbo, po of vo samen te werken aan nieuw onderwijs. Of alleen al omdat we ook een iXperium locatie in Arnhem hebben (en in Oss) en samenwerken met vo-scholen in Roosendaal, acht mbo’s in Gelderland en een groot aantal andere onderwijsinstellingen in het Allyoucanlearn project. Vanuit het Erasmus+ project dat we samen met o.a. PXL in Hasselt doen, kan het zijn dat ik daar, in Slovenië, in Turkije (als de sneeuw geen roet in het eten gooit), in Noord-Ierland of in Italië ben. Of een week in Leeuwarden voor de NIOC en CvI conferenties.

Daarbij staat één thema centraal: “leren en lesgeven met ict”. In mijn geval ligt de nadruk dan bij activiteiten die te maken hebben met “opleiden in ict-geletterdheid voor leven, leren en werken”. Maar dan wel voor zowel po, vo, mbo en onze eigen hbo. Super divers dus, met veel verschillen én overeenkomsten tussen sectoren. Ik zie zowel de leerlingen uit het po als we onderzoek doen naar hoe zij bijvoorbeeld met robots werken (en geloof me, dat werkt super motiverend), maar werk ook samen met docenten uit het mbo, practoren uit het mbo, lectoren uit het hbo, hoogleraren, managers en leidinggevenden. Want onderzoeker zijn bij het iXperium / CoE betekent ook een beetje adviseur zijn. We moeten onderwijsorganisaties ook helpen om verandering tot stand te brengen. En natuurlijk zorg ik er ook mee voor dat we financiering binnenhalen voor onze activiteiten. Want hogescholen hebben nu eenmaal geen groot intern budget voor zulke dingen (in tegenstelling tot universiteiten).

Eigenlijk zou ik zeggen: Denk je dat je het in je hebt om lector te zijn/worden? Solliciteer dan bij ons in plaats van te wachten op een vacature voor een lector bij een andere hogeschool. Ik garandeer je dat de baan net zoveel uitdaging voor je zal bieden als een lector-functie, maar met het voordeel van een al lopend onderzoeksprogramma, een super netwerk van praktijkscholen om dat onderzoek uit te voeren en samen met gedreven en ervaren collega’s.

En als je na dit verhaal nog niet gemotiveerd bent om te solliciteren, dan weet ik het ook niet meer. 😉

Deel dit bericht:
nov 242017
 

Vandaag, om 16:15 uur wordt tijdens de conferentie over digitale geletterdheid in het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid in Hilversum het Handboek Digitale Geletterdheid gelanceerd. Ik ben daar niet bij, maar heb gisteren toen het persbericht voorbij kwam wel al even een exemplaar van het handboek opgevraagd. Het zijn 171 pagina’s met deels informatie die je zou kunnen/moeten weten als je al met digitale geletterdheid bezig bent, deels ook zaken die je nog niet weet (omdat het beschrijvingen zijn van voorbeelden die je nog niet kende), maar handig en nieuw is sowieso dat het allemaal bij elkaar in één handboek staat.

Het handboek bestaat uit drie delen:
1) Visievorming (waarom is digitale geletterdheid nodig; begrippenkader; visie ontwikkelen en keuze maken; integrale aanpak)
2) Van visie naar praktijk (invulling van “kennis en vaardigheden” – integratie in het curriculum; invulling van “samenleven” – het sociale perspectief; de invulling van “zijn” – in de digitale wereld; pionier in digitale geletterdheid; schoolvoorbeelden)
3) Bijlagen (checklists en adviezen; lestips, lesmateriaal en projectideeën; leerlijnen en leerdoelen; praten met leerlingen over internet; praten met ouders; verder lezen)

Nu ik de inhoudsopgave zo intyp, heb ik wat meer moeite met het zien van de logische structuur dan dat ik bij het lezen had. Toen voelde het eigenlijk heel logisch. Het handboek start met de vraag waarom we aandacht aan digitale geletterdheid moeten besteden. Logisch om daar mee te starten. Daarna kun je lezen hoe media-educatie, mediawijsheid en digitale geletterdheid met elkaar samenhangen en hoe SLO samen met kennisnet daar een competentieprofiel bij gemaakt heeft. Ook nog logisch.
Bij hoofdstuk 3 start dan voor mij de visievorming pas echt en gaat het over de uitgangspunten die je als school kunt hebben. Het gaat over mensvisie, maatschappijvisie en onderwijsvisie. Hoofdstuk 4 geeft eigenlijk al een invulling van visie naar praktijk als het gaat over de integrale aanpak. Maar het hoofdstuk maakt het ook allemaal een stuk ingewikkelder, want het introduceert “kennis en vaardigheden”, “samenleven” en “zijn” als de kapstok voor de verdere uitwerking in deel 2 zónder dat de link terug naar het SLO-model helder wordt.

Deel 2 heeft dan eerst een heel duidelijk hoofdstuk 5 met een viertal fasen voor het aan de slag gaan met digitale geletterdheid. Dat wordt nu door de titel gelinkt aan “kennis en vaardigheden”, maar heeft wat mij betreft net zo goed betrekking op de hoofdstukken erna die over samenleven en zijn gaan. Het maakt uiteindelijk niet zo heel veel uit als je de hoofdstukken achter elkaar leest.
Het hoofdstuk “Pioniers in digitale geletterdheid” heeft geen handige titel. Zo wek je namelijk de indruk dat je uitputtend bent en dat is de lijst, met alle respect voor de schoolleider, de docent Nederlands en docent mbo die er nu aan het woord komen bij lange na niet.

Deel 3 heet een beetje bescheiden “bijlagen”, het zijn checklists, adviezen, ideeën en tips, voorbeelden van leerlijnen, leerdoelen en leestips. Iets waar je zeker even in wilt grasduinen.

Het handboek richt zich op scholen zonder echt aandacht te besteden aan de vaardigheden die leraren nodig hebben. Te begrijpen, je kunt niet alles in één handboek stoppen. Maar het lijkt me goed dat scholen zich realiseren dat die trajecten met elkaar verweven zijn. Je hoeft niet eerst volledig digitaal geletterde leraren te hebben om hier mee aan de slag te gaan. Het werken aan digitale geletterdheid van leerlingen en leraren moet hand in gaan. Het starten van zo’n traject voor leerlingen kan een prima aanleiding zijn voor leraren om na te denken over de vraag “wat weet ik eigenlijk allemaal nog niet?” en “wat wil/moet ik nog leren?”.
Iets voor versie 2 van het handboek.

Het handboek is vanaf 16:15 uur te downloaden vanaf http://kn.nu/handboekDG

Deel dit bericht: