feb 062010
 

Ik merk dat ik zo af en toe titels voor posts kies waar ik achteraf nog eens flink over na moet denken. Zo schreef ik op 23 januari “Het Apple effect is voordelig voor iedereen“. Toen doelde ik daarmee op de toename van activiteiten van Amazon in de aanloop naar de aankondiging van (wat we nu kennen als) de iPad op 27 januari.

Inmiddels weet ik echter niet meer zo zeker of ik van mening ben dat het Apple effect zo voordelig is voor iedereen.

Voor de duidelijkheid: ik ben heel nieuwsgierig naar het gebruik van de iPad als eReader. Ja, het is een beeldscherm en geen eInk, maar het feit dat het apparaat over kleur beschikt en de ervaring die ik inmiddels heb met het gebruik van Stanza op de iPhone doet mij vermoeden dat het voor thuisgebruik wel eens een heel prettig apparaat zou kunnen zijn. Het heeft de afmetingen die nodig zijn om al mijn PDF’s die ik nu op mijn Kindle DX lees goed weer te geven en ik merk dat het bladeren op de kleine iPhone al heel prettig werkt.

Maar waar ik op doelde was het feit dat ik er eigenlijk heel naïef vanuit was gegaan dat Apple met Amazon de competitie aan zou gaan op een manier die vergelijkbaar was met de wijze waar Barnes & Nobles dat doet: eigen apparaat uitbrengen, eigen winkel en zorgen dat je op de inhoud en de kwaliteit van het platform (en daar bedoel ik het geheel van hardware/software/winkel mee) wint van je concurrent.

Apple pakt het echter anders aan. Dat kunnen ze zich veroorloven omdat voor hen elektronische boeken slechts een klein (nu nog niet/nauwelijks bestaand) deel van hun inkomsten zijn. De iPad kan immers, naast de niet geringe inkomsten voor de hardware, zowel voor inkomsten via verkoop van muziek via iTunes als via applicaties uit de application store zorgen. Inkomsten uit elektronische boeken zijn een extra. Dit in tegenstelling tot bij Barnes & Nobles en zelfs bij Amazon.

Amazon en Apple zijn geen vrienden uit de tijd dat Amazon de concurrentie aanging met Apple door DRM-vrije MP3’s te gaan verkopen. Met de iPad heeft Apple een manier om haar concurrent direct in de kern van haar business te treffen. Apple heeft een aantal grote uitgevers, die voorheen elektronische boeken bij Amazon verkochten, de mogelijkheid geboden om die boeken voor meer geld dan de bij Amazon vaak gebruikelijke $9,99 aan te bieden op de iPad. Het verschil is zo’n $5 meer. Daarnaast biedt Apple, zo lijkt het in ieder geval, de uitgevers meer controle over die prijzen. Niet Apple, maar de uitgever bepaald de uiteindelijke prijs. Sceptici verwachten dat dat alleen zo blijft zolang Apple concurrentie heeft.

Het lijkt op het moment voor Apple een duidelijke win-win situatie. Ze hebben een aanbod weten te verzinnen waarmee ze uitgevers aan boord halen. Dat aanbod en de mogelijke kracht van het merk Apple maakt het voor uitgevers mogelijk om een vuist te maken naar Amazon. Dat was de machtige partij en het is ook duidelijk dat Amazon het er niet gemakkelijk mee heeft. Macmillan was de eerste grote uitgever die aangaf dat ze nieuwe afspraken wilde maken (met hogere prijzen voor de boeken en de mogelijkheid voor de uitgever om de prijzen vast te stellen). De eerste reactie van Amazon was om alle boeken, elektronische en op papier, van Macmillan te verwijderen. Dat bleek niet houdbaar en inmiddels zijn de boeken weer terug.

Online heeft het tot felle discussies geleidt tussen Amazon klanten, auteurs, uitgevers, bloggers en iedereen die er maar wat over wilde vertellen of schrijven. De verhoudingen tussen leveranciers (de auteurs en uitgevers) en hun klanten (de lezers) worden er in ieder geval niet beter op. Het lijkt daarmee een beetje op de discussies rond het illegaal verspreiden van muziek. Ook daar raakten fans en muzikanten met elkaar in conflict en vervreemden in veel gevallen van elkaar.

Hier in Nederland hebben we er maar een beetje mee te maken. We kennen hier al vaste verkoopprijzen (vastgesteld door de uitgevers) als het gaat om boeken op papier. En minister Plasterk wil nu zelfs gaan onderzoeken of we dan niet ook voor elektronische boeken moeten gaan doen. De prijs van een elektronisch boek in Nederland is gemiddeld gezien een stuk hoger dan in de VS bij Amazon. Hier betaal je ongeveer 80% van de prijs van een boek op papier. Er zijn hier geen grote verkoper van elektronische boeken die proberen met lage prijzen een deel van de markt af te bakenen. En uitgevers kunnen het zich nog heel gemakkelijk veroorloven om boeken in Nederland niet elektronisch aan te bieden. Wij zullen hier dus niet direct iets merken van het gevecht in de VS.

Het is ook zeker geen markt waar wij als consumenten het voor het zeggen hebben. Geen markt waarbij we ons geld kunnen laten spreken. Vergelijk het met de supermarkten. Die moeten wél scherp op hun prijzen letten omdat de onderlinge concurrentie stevig is. En daar kun je vrij besluiten om bij de concurrent boodschappen te gaan doen als het je bij de ene winkel niet bevalt. Er is zeker geen sprake van verschraling van het aanbod, eerder een uitbreiding van het aanbod bij (inderdaad een kleiner aantal grote) aanbieders.

Het is afwachten of Amazon een afdoende antwoord weet te vinden. Maar ik betwijfel of de bal nu echt bij hen ligt. Het zal veel eerder zo zijn dat de uitgevers nu het spel moeten maken. Als zij denken, zoals de filmindustrie en muziekindustrie voor hen dachten, dat hiermee de oorlog gewonnen is en de boekenmarkt dus weer ‘gewoon’ wordt zoals hij een paar jaar geleden was, dan kunnen we onze borst nat maken. Want dan gaan we de geschiedenis van het onbetaald uitwisselen van muziek en film in nog hevigere vorm mee maken voor boeken met als gevolg dat ook deze markt (voorgoed?) stuk zal gaan. En dat is slecht voor iedereen.

Deel dit bericht:

  3 reacties aan “Het Apple effect is voordelig voor iedereen – deel 2”

Reacties (3)
  1. Ik ben het oneens met de stelling:

    1e. Apple is een Business , een bedrijf, wat werkt volgens ecomomische principes en niet ideologische. Dus wat Apple doet met de iPAD is niet om de Amerikaan aan het lezen te krijgen ( Volgens uitspraak van Steve Jobs doen ze dat toch al niet ) maar om omzet te generen: “We are only in for the money “.

    2e. Op de CES JAn 2010 introduceerde HP door Steve Balmer van Microsoft hun Tablet. Dit feit kreeg minder media aandacht. Nu ligt dat natuurlijk aan Microsoft / HP. De “aai-factor” van de CEO van MS is nu niet bepaald hoog. ( Waarom kiezen bv auto fabrikanten toch altijd voor Babes om hun producten te promoten ? )
    Dit jaar gaan allerlei Android Tablets op de markt komen die een hardware oplossing hebben die beter is dan de Apple iPAD. De markt dominatie ( zie iPod / iPhone) wordt niet herhaald !

    3e. Ikzelf bezit de Barnes & Nobels eBook reader Nook. ( afgelopen vrijdag versie 1.2 upgrade ingestalleeerd; Alle problemen nu opgelost ; klasse B&N ; dankzij flexibility van het Android OS ). Heb daar inmiddels een 15 -tal eBooks voor gekocht. Deze softcopies zijn evenduur of zelfs duurder dan de hardcopies. Ik snap dus de opmerking dat eBooks prijzen 80% tov hardcopies zijn niet. Noem er dan ook even het verschil bij in BTW tarief ( 19% eBook tov 6% hardcopy). De minister neemt daardoor stelling voor de “oude” techniek en is zo dus niet neutraal tov nieuwe milieu vriendelijke prodcuten.

    4e. Amazon heeft een model neergezet waarmee ze de hele keten dachten te beheersen. HardWare en Software. Inmiddels zijn zij zo ongeveer de enige die nog specifiek alleen maar eBooks in hun mobi-pocket aanbieden. De prijs van een eBook moet ( zeker voor Amerikaanse titels ) lager liggen dan een gedrukt exemplaar. Geen Print -, Ddistributie kosten etc.

    5e.We zouden ook een andere stelling kunnen lanceren:
    Wat is het belabngrijkste: De content of het medium dat die content brengt ?
    Apple is een hardware leverancier die dmv hun iPad (iTunes achtig model ) server-link verdient aan de content die anderen maken. Het enige wat je zou verwachten is dat in deze multi-media wereld bv de kranten ( Zie Murdoch die een poging doet ) kun krachten bundelen en geld vangen voor hun product. Wat in Televisie wereld steeds meer gangbaar wordt “Pay per View” ( BetaalZenders ) wordt door Apple met iTunes en dadelijk met hun iPad/iTunes ook gerealiseerd voor MultiMedia content. Want het gaat dus absoluut niet om eBooks ( alleen ). MultiMedia tijdschriften / Films etc

    6e
    Nog een voorbeeld voor een stelling:
    Koop een hardcopy boek en je bent vrij om dit uit te lenen / weg te geven etc.
    Koop een licentie (?) of de optie om een eBook te lezen en je hebt geen rechten hierover. Je bent NIET vrij om deze inhoud aan andere te laten zien / door te geven etc.

  2. Hoi Johan,

    Ik weet niet of ik je overal in je reactie helemaal begrijp, maar ik ga een poging doen (corrigeer me maar als ik je verkeerd begrepen had).
    Ik ga er even vanuit dat als je de eerste keer zegt dat je het niet eens bent met de stelling dat het dan om “Het Apple effect is voordelig voor iedereen” gaat. Als dat zo is, dan kan ik me daar iets bij voorstellen. Dit bericht ging er ook juist om dat ik wat minder zeker van die stelling was.

    Jouw deelpunten dan:

    RE 1e Ben ik het niet perse mee oneens, maar ik vraag me af of B&N of Amazon dan wél zo’n ideologische doelstelling hebben. De wens om ergens geld mee te willen verdienen is natuurlijk niet bij voorbaat fout.

    RE 2e Ik zou op dit moment nog geen geld durven zetten op de vraag of Apple hetzelfde huzarenstukje met de iPad kan uithalen als ze met de iPhone voor elkaar gekregen hebben. Gelukkig hoef ik er ook geen geld op te zetten en kan ik gewoon op mijn gemak toekijken.

    RE 3e Ik ben benieuwd naar jouw lijstje van 15 boeken. Ik heb sowieso zelf nog nooit een eBook gekocht dat duurder was dan de pBook versie (heb er wel hier en daar gezien waarbij dat zo was). De uitspraak over 80% is gedaan op basis van mijn ervaringen bij Bol.com – en dat is dus inclusief de 19% BTW die nu nog geldt.

    RE 4e Ik snap de redenatie van het noodzakelijke prijsniveau voor Amazon niet. Ja, ze willen de keten beheersen en voor hen was lage prijs dé manier om dat voor elkaar te krijgen. Is dat wat je bedoelt?

    RE 5e Ik weet niet of het een stelling is of een vraag die je hier beschrijft. Voorheen riep men “content is king” maar dat is al lang niet meer zondermeer zo. Wat Apple doet is hardware + software + content bieden, vergelijkbaar met Amazon. Dat eBooks slechts een verschijningsvorm zijn (en geen doel op zich) ben ik het mee eens.

    RE 6e Er zit inderdaad een nauwelijks uit te leggen verschil tussen een pBook en een eBook als het gaat om rechten.

  3. Pierre,

    Ook ik bedoelde weer te geven dat Apple ( evenals Amazon probeerde ) de keten te gaan beheersen.
    En dat is niet gunstig voor de consument.

    Nogmaals , gelukkig , zou ik bijna zeggen komen er dit jaar meerdere gelijksoortige of zelfs betere hardware oplossingen dan de iPad.

    Ik las langs onlangs een bericht dat een Franse uitgever pleitte voor een Nationale WebSite waar dus alle uitgevers in vertegenwoordigt waren om zo tegengas aan de Amazon’s / Apples van deze wereld te gaan geven. Is overigens nog niet vande grond.

    Dominatie van de constructie van Apple zou tot een soort “censuur” kunnen leiden. Alles wordt via een kanaal ge-route. Het is slechts te hopen dat de uitgevers niet exclusieve contracten met bv Apple afsluiten want dan is de volgende stap dat dei content alleen evt te belijken valt op een iPad een volgende in de wurg-constructie.

    Wat m.i. ook interessant wordt is om te zien welke HBO of Universiteit in 2010 gaat promoten dat hun studenten eTablets ( eReaders zijn nu nog teveel een single medium device ) als standaard PSU gaan promoten.
    PSU =Persoonlijke Standaard Uitrsuting ; Militaire Dienst uitdrukking.; Ik kende dit woord maar ge-google leverde niet meteen een acceptabele hit op

Sorry, het reactieformulier is momenteel gesloten.