Voor NOLAI onderzochten Oana Costache, Roald Verhoeff en ikzelf hoe AI de professionele verantwoordelijkheden tussen leraren/docenten en AI herverdeelt en of de opleiding/professionalisering hen hier voldoende voor opleidt. Frans van Heest is in zijn (overigens prima en razendsnel opgestelde) reflectie op het artikel een stuk stelliger in zijn titel en concludeert “Leraren zijn nauwelijks voorbereid op AI die meebeslist in de klas”. Het verschil tussen ‘zijn’ en ‘worden’ is daarbij dan wel relevant.
Onze belangrijkste conclusies:
- Leraren worden voornamelijk gezien als reageerders, niet als vormgevers.
In de door ons onderzochte studies wordt de samenwerking tussen leraren en AI grotendeels vormgegeven in termen van leraren die interpreteren wat AI bedoelt of leraren die toezicht houden op wat AI doet, in plaats van dat zij deze systemen selecteren, vormgeven of bijsturen.
Een robuustere visie op samenwerking zou leraren positioneren als actieve partij die ook vormgeeft aan de werking van AI. - De professionalisering verandert niet mee met de veranderende rol van AI.
Of AI nu een eenvoudig dashboard biedt of een complete instructiereeks uitvoert, de training die leraren ontvangen lijkt opvallend veel op elkaar: relatief kort, gericht op de tool en procedureel. Naarmate AI meer pedagogische autonomie krijgt, wordt de voorbereiding niet inhoudelijker, terwijl je dat wel zou verwachten. - Gestructureerde reflectie is de uitzondering, niet de regel.
Weinig studies bevatten een onderdeel waarbij sprake is van gestructureerde reflectie door de leraren. Zonder voortdurende reflectie en oefening lopen leraren het risico dat ze weliswaar bedreven raken in het gebruik van tools, maar daarbij niet het professionele oordeel ontwikkelen dat nodig is om door AI gestuurde beslissingen te bevragen, bij te stellen of te corrigeren.
Voor de vraag “en wat betekent dit voor lerarenopleidingen, scholen, ontwikkelaars en onderzoekers?” verwijs ik je graag door naar het artikel van Frans van Heest:
